Moment, gdy dowiadujesz się o konieczności założenia stomii, może być jednym z najtrudniejszych w życiu. Czujesz strach przed nieznanym, niepewność jak poradzisz sobie w codziennym życiu, obawę przed reakcją najbliższych. To naturalne uczucia – jeden z naszych pacjentów powiedział nam kiedyś, że przez pierwsze noce nie mógł spać, zastanawiając się jak będzie wyglądało jego życie.

Może właśnie wyszedłeś ze szpitala i czujesz się przytłoczony ilością informacji. Lekarz mówił o workach stomijnych, systemach jedno- i dwuczęściowych, płytkach, a Ty zastanawiasz się po prostu – czy będę mógł normalnie funkcjonować? Czy wrócę do pracy? Jak poradzę sobie z wymianą worka? Co powiedzieć rodzinie?

Często słyszymy od pacjentów, że najbardziej boją się utraty kontroli nad własnym ciałem. Martwią się, że stomia ograniczy ich aktywność, że nie będą mogli bawić się z wnukami, uprawiać sportu czy po prostu wyjść z domu bez strachu. Niektórzy mówią nam o poczuciu wstydu i izolacji – „czy ktoś zauważy?”, „czy będę pachniał?”, „co jeśli worek się odkleji?”.

Te wszystkie obawy są zupełnie normalne. Każdy, kto przechodzi przez to co Ty, czuje podobnie. Ważne, żebyś wiedział – nie jesteś sam, a życie ze stomią może być pełne i aktywne. Potrzeba tylko czasu, wsparcia i odpowiedniego sprzętu.

W Polsce co roku kilkadziesiąt tysięcy osób przechodzi przez to samo co Ty. Stomia ratuje życie po ciężkich operacjach jelita, chorobach nowotworowych czy urazach. To nie koniec świata – to nowy początek. Jeden z naszych pacjentów, który miał stomię wyłonioną 3 lata temu, mówi dziś, że gdyby wiedział jak dobrze można z nią żyć, nie spędziłby tyle czasu na zamartwianiu się.

Pierwsze tygodnie są najtrudniejsze – to fakt. Uczysz się nowych czynności, Twoje ciało przyzwyczaja się do zmian. Ale z każdym dniem jest łatwiej. Po miesiącu większość pacjentów mówi nam, że wymiana worka staje się rutyną jak mycie zębów. Po trzech miesiącach wracają do większości swoich aktywności. Po pół roku? Często słyszymy: „zapominam, że mam stomię”.

Współczesne worki stomijne to już nie te sprzed lat. Są cienkie, szczelne, bezzapachowe. Systemy jednoczęściowe są proste w obsłudze – cały worek z płytką wymienia się co 1-3 dni. Systemy dwuczęściowe pozwalają zostawić płytkę na skórze nawet do tygodnia, wymieniając tylko worek. Dla osób z urostomią są specjalne worki z zaworkiem do opróżniania moczu. Technologia poszła tak daleko, że możesz pływać, ćwiczyć, podróżować – robić wszystko to, co lubisz.

Pamiętaj – Twoje życie nie kończy się na stomii. To tylko zmiana, do której się przyzwyczaisz. Tysiące ludzi żyją ze stomią pełnią życia, pracują, uprawiają sport, podróżują po świecie. Ty też tak będziesz.

Pierwszy tydzień w domu to czas adaptacji. Rano wstajesz i pierwszą czynnością jest sprawdzenie worka – czy nie jest pełny, czy dobrze się trzyma. Na początku zajmuje to 10-15 minut, bo każdy ruch jest niepewny. Boisz się, że zrobisz coś źle. To normalne. Pielęgniarka stomijna pokazała Ci wszystko w szpitalu, ale w domu czujesz się jakbyś wszystko zapomniał.

Po dwóch tygodniach rutyna poranna skraca się do 5 minut. Wiesz już, jak delikatnie odkleić płytkę, jak oczyścić skórę wokół stomii, jak przykleić nowy worek. Odkrywasz, że najlepiej robić to przed prysznicem. Uczysz się rozpoznawać, kiedy worek jest w jednej trzeciej pełny – wtedy najłatwiej go opróżnić. Przestajesz się bać, że coś pójdzie nie tak.

Po miesiącu życie zaczyna wracać do normy. Wychodzisz na dłuższe spacery, spotykasz się ze znajomymi. Odkrywasz, że pod luźniejszą koszulą worka w ogóle nie widać. Jeden z naszych pacjentów opowiadał, że po 6 tygodniach wrócił do gry w tenisa – bał się, że intensywny ruch spowoduje odklejenie worka, ale nic takiego się nie stało. Współczesne płytki są na tyle elastyczne i mocne, że dostosowują się do ruchów ciała.

Po trzech miesiącach stomia staje się częścią Ciebie. Wiesz, które jedzenie lepiej tolerujesz, znasz rytm swojego organizmu. Planujesz wyjścia z domu bez stresu – masz przy sobie zapasowy worek, chusteczki, ale coraz rzadziej ich używasz. Możesz iść do kina, na zakupy, do restauracji. Życie towarzyskie wraca do normy. Często słyszymy od pacjentów: „gdybym wiedział, że to takie proste, nie stresowałbym się tak bardzo na początku”.

Wiem, że myśl o załatwianiu formalności może Cię przytłaczać. Spokojnie – to prostsze niż myślisz, a my pomożemy Ci na każdym kroku. Worki stomijne są w pełni refundowane przez NFZ, co oznacza, że otrzymasz je bezpłatnie. Tak, dobrze czytasz – zero złotych dopłaty.

Jak to działa? Twój lekarz wypisze zlecenie na zaopatrzenie stomijne z kodem W.01.02. To kod, który obejmuje worki stomijne w systemie jedno- lub dwuczęściowym, płytki stomijne oraz worki do zbiórki moczu dla osób z urostomią. Limit refundacji to 1060 złotych, a dopłata pacjenta wynosi 0 złotych. Oznacza to, że w ramach tego limitu otrzymasz sprzęt całkowicie bezpłatnie.

Z tym zleceniem przyjdziesz do nas, a my zajmiemy się resztą. Pomożemy Ci wybrać odpowiedni system – jednoczęściowy czy dwuczęściowy, w zależności od Twoich potrzeb i trybu życia. Pokażemy różne rodzaje worków, wytłumaczymy różnice. Nasi pracownicy są przeszkoleni w obsłudze pacjentów ze stomią – wiedzą, że to dla Ciebie trudny czas i podejdą do Ciebie z wyrozumiałością i dyskrecją.

Co miesiąc będziesz mógł pobrać nowy zapas worków. Ilość zależy od Twoich indywidualnych potrzeb – niektórzy pacjenci zmieniają worek codziennie, inni co 2-3 dni. Lekarz określi to na zleceniu. Nie musisz się martwić, że zabraknie Ci sprzętu – limit 1060 złotych wystarcza na miesięczne zaopatrzenie dla zdecydowanej większości pacjentów.

Z doświadczenia wiemy, że są rzeczy, których nie znajdziesz w żadnej ulotce, a które ułatwią Ci życie. Po pierwsze – na początku skóra wokół stomii może być wrażliwa. To normalne, organizm przyzwyczaja się do kontaktu z płytką. Używaj delikatnych środków do mycia – najlepiej czystej wody i miękkiej gąbki. Unikaj mydeł z dodatkami zapachowymi.

Wielu pacjentów pyta nas o dietę. Prawda jest taka, że każdy organizm reaguje inaczej. Na początku jedz to, co jadłeś w szpitalu – Twój brzuch jest do tego przyzwyczajony. Potem stopniowo wprowadzaj nowe produkty i obserwuj reakcje. Niektórzy pacjenci mówią, że fasola czy kapusta powodują więcej gazów, inni nie zauważają różnicy. Prowadź prosty dzienniczek – po miesiącu będziesz wiedział, co Ci służy.

Planując wyjście z domu, zawsze miej przy sobie mały zestaw awaryjny: zapasowy worek, mokre chusteczki, małe nożyczki. Nie dlatego, że coś się na pewno stanie – po prostu dla spokoju ducha. Jeden z pacjentów powiedział nam, że nosi taki zestaw od 2 lat i ani razu go nie użył, ale sama świadomość, że go ma, daje mu pewność siebie.

Jeśli lubisz pływać – świetnie, możesz to robić! Współczesne worki są wodoodporne. Na początku możesz czuć się niepewnie, więc zacznij od krótkiej kąpieli w wannie. Potem basen, a latem – morze czy jezioro. Wielu naszych pacjentów mówi, że pływanie pomogło im zaakceptować swoje ciało po operacji.

I najważniejsze – daj sobie czas. Nie oczekuj, że po tygodniu będziesz czuł się jak przed operacją. To proces. Będą lepsze i gorsze dni. Będą momenty frustracji, gdy worek odklei się w najmniej odpowiednim momencie. To się zdarza każdemu. Z czasem nauczysz się przewidywać i zapobiegać takim sytuacjom. Po kilku miesiącach będziesz ekspertem od własnej stomii – będziesz wiedział, które worki najlepiej się sprawdzają, jak często je zmieniać, co jeść przed ważnym spotkaniem.

Jakie są nowoczesne worki stomijne?
Dzisiejsze worki to prawdziwe cuda techniki w porównaniu z tym, co było dostępne jeszcze 10 lat temu. Są wykonane z wielowarstwowych materiałów, które całkowicie neutralizują zapachy – możesz siedzieć obok kogoś w autobusie i mieć pewność, że nic nie czuć. Mają specjalne filtry węglowe, które odprowadzają gazy bez wypuszczania zapachu. Płytki są hydrokoloidowe – przyklejają się do skóry, ale jednocześnie pozwalają jej oddychać. Niektóre worki mają nawet okienka do kontroli zawartości bez konieczności ich ściągania. System dwuczęściowy pozwala na wymianę samego worka bez odklejania płytki – to oszczędza skórę przed podrażnieniami.

Ile kosztują worki stomijne?
To pytanie słyszymy najczęściej i zawsze z ulgą możemy odpowiedzieć: dla Ciebie worki stomijne są bezpłatne. NFZ w pełni refunduje sprzęt stomijny w ramach kodu W.01.02 do limitu 1060 złotych miesięcznie. Ta kwota wystarcza na pełne miesięczne zaopatrzenie – czy to w system jednoczęściowy, czy dwuczęściowy. Gdybyś kupował worki prywatnie, miesięczny koszt wyniósłby właśnie około 1000 złotych, ale dzięki refundacji Twoja dopłata to dokładnie 0 złotych. Nie musisz się martwić o finanse – skup się na powrocie do zdrowia.

Jak wypisać wniosek na worki stomijne?
Nie musisz sam pisać żadnego wniosku – to zadanie lekarza. Podczas wizyty kontrolnej po operacji lub u lekarza rodzinnego, powiedz, że potrzebujesz zlecenia na zaopatrzenie stomijne. Lekarz wystawi zlecenie z kodem W.01.02, określi rodzaj sprzętu (worki stomijne) i ilość na miesiąc. Ty tylko odbierasz gotowe zlecenie. Jeśli lekarz nie jest pewien, jaką ilość wpisać, podpowiedz mu, że standardowo pacjenci używają 30-60 worków miesięcznie, w zależności od typu stomii. Z tym zleceniem idziesz do sklepu medycznego lub apteki realizującej NFZ i odbierasz swój sprzęt.

Gdzie kupić worki stomijne?
Worki stomijne na refundację NFZ możesz odebrać w sklepach medycznych i aptekach, które mają umowę z NFZ. Nie każda apteka realizuje takie zlecenia, więc warto najpierw zadzwonić i zapytać. My oczywiście realizujemy zlecenia NFZ i dodatkowo oferujemy pomoc w doborze odpowiedniego sprzętu. Nasi pracownicy pomogą Ci wybrać między systemem jedno- a dwuczęściowym, doradzą rozmiar płytki odpowiedni do Twojej stomii. Pamiętaj – to nie jest